Matura informatyka

Matura 2020 — czerwiec (termin główny), poziom rozszerzony

Termin główny 2020 (egzamin odbył się w czerwcu 2020).

PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 1 (podobne tablice). Dla dodatniej liczby n i tablic liczb całkowitych A[1..n], B[1..n] oraz liczby całkowitej 0 ≤ k < n tablice są k-podobne, gdy A[1..k] = B[n-k+1..n] oraz A[k+1..n] = B[1..n-k] (czyli B powstaje z A przez przesunięcie cykliczne; dla k = 0 pierwszy warunek jest zawsze prawdziwy). Liczbę k nazywamy świadectwem podobieństwa.

  • 1.1 — uzupełnij tabelę: czy tablice [1, 2, 3, 4, 5] i [3, 4, 5, 1, 2] są 2-podobne; dla jakiego k tablice [1,1,1,1,3,1,1,1,1] i [3,1,1,1,1,1,1,1,1] są k-podobne; czy tablice [4, 2, 4, 4, 2, 6] i [4, 4, 2, 6, 4, 2] są 1-podobne (np. [4, 7, 1, 4, 5] i [1, 4, 5, 4, 7] są 2-podobne).
  • 1.2 — napisz funkcję czy_k_podobne(n, A, B, k) zwracającą PRAWDA, gdy tablice są k-podobne, i FAŁSZ w przeciwnym razie. Wolno używać tylko operacji arytmetycznych (w tym div i mod), odwołań do elementów tablicy, porównań, instrukcji sterujących, przypisań i własnych funkcji.
  • 1.3 — napisz funkcję czy_podobne(n, A, B) zwracającą PRAWDA, gdy istnieje k (0 ≤ k < n), dla którego tablice są k-podobne, i FAŁSZ w przeciwnym razie (możesz użyć funkcji czy_k_podobne).
Python
def czy_k_podobne(n, A, B, k):
    # A[1..k] = B[n-k+1..n] (tutaj tablice są indeksowane od 0)
    for i in range(k):
        if A[i] != B[n - k + i]:
            return False
    # A[k+1..n] = B[1..n-k]
    for i in range(n - k):
        if B[i] != A[k + i]:
            return False
    return True


def czy_podobne(n, A, B):
    for k in range(n):
        if czy_k_podobne(n, A, B, k):
            return True
    return False


# 1.1 - wiersze 5. i 7. tabeli
print(czy_k_podobne(5, [1, 2, 3, 4, 5], [3, 4, 5, 1, 2], 2))
print(czy_k_podobne(6, [4, 2, 4, 4, 2, 6], [4, 4, 2, 6, 4, 2], 1))
# 1.1 - wiersz 6. tabeli: szukamy k
A = [1, 1, 1, 1, 3, 1, 1, 1, 1]
B = [3, 1, 1, 1, 1, 1, 1, 1, 1]
print([k for k in range(9) if czy_k_podobne(9, A, B, k)])
# 1.3
print(czy_podobne(5, [3, 6, 5, 1, 8], [5, 1, 8, 3, 6]))

Odpowiedź: 1.1: wiersz 5. PRAWDA, wiersz 6. k = 4, wiersz 7. FAŁSZ; 1.2 i 1.3: funkcje w kodzie

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 2 (symetryczny ciąg). Procedura dla nieujemnych liczb całkowitych a i b wypisuje ciąg liczb:

Kod
sym(a, b)
    jeżeli a ≠ 0
        sym(a − 1, b + 1)
        wypisz a * b
        sym(a − 1, b + 1)

Przykład: sym(3, 1) wypisuje 3 4 3 3 3 4 3.

  • 2.1 — podaj ciągi wypisane przez sym(3, 3) i sym(4, 1).
  • 2.2 — podaj długość ciągu wypisanego przez sym(5, 1), sym(6, 6) i sym(10, 2020) (dla porównania: sym(3, 2) daje 7 liczb, sym(4, 4) — 15).
Python
wynik = []


def sym(a, b):
    if a != 0:
        sym(a - 1, b + 1)
        wynik.append(a * b)
        sym(a - 1, b + 1)


# 2.1
for a, b in [(3, 3), (4, 1)]:
    wynik = []
    sym(a, b)
    print(a, b, *wynik)

# 2.2 - długość ciągu nie zależy od b i wynosi 2^a - 1
for a, b in [(3, 2), (4, 4), (5, 1), (6, 6)]:
    wynik = []
    sym(a, b)
    print(a, b, len(wynik), 2 ** a - 1)
print(10, 2020, 2 ** 10 - 1)

Odpowiedź: 2.1: sym(3,3) = 5 8 5 9 5 8 5, sym(4,1) = 4 6 4 6 4 6 4 4 4 6 4 6 4 6 4; 2.2: 7, 15, 31, 63, 1023

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 4 (pary). Plik pary.txt zawiera 100 wierszy; w każdym liczba całkowita z przedziału [3, 100] i słowo z małych liter alfabetu angielskiego o długości od 1 do 50, oddzielone spacją. Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki4.txt, poprzedzając je numerem zadania (dane przykładowe: przyklad.txt, odpowiedzi: odp_przyklad.txt).

Każdą liczbę parzystą z pliku przedstaw jako sumę dwóch liczb pierwszych (mocna hipoteza Goldbacha). W osobnych wierszach, w kolejności z pliku, wypisz liczbę i oba składniki w kolejności niemalejącej, oddzielone spacjami; gdy rozkładów jest kilka, wybierz składniki o największej różnicy (dla 20: 20 3 17).

Dla danych przykładowych: 24 5 19, 6 3 3, 6 3 3.

Python
def czy_pierwsza(x):
    if x < 2:
        return False
    i = 2
    while i * i <= x:
        if x % i == 0:
            return False
        i += 1
    return True


with open("pary.txt") as file:
    for line in file:
        liczba = int(line.split()[0])
        if liczba > 4 and liczba % 2 == 0:
            # najmniejszy pierwszy składnik daje największą różnicę składników
            for p in range(3, liczba // 2 + 1, 2):
                if czy_pierwsza(p) and czy_pierwsza(liczba - p):
                    print(liczba, p, liczba - p)
                    break

Odpowiedź: 68 7 61, 24 5 19, 48 5 43, 12 5 7, 42 5 37, 66 5 61, … , 58 5 53 (28 wierszy)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Dane z pliku pary.txt (100 par: liczba i słowo z małych liter).

Dla każdego słowa, w kolejności z pliku, znajdź najdłuższy spójny fragment złożony z identycznych liter i wypisz ten fragment oraz jego długość, oddzielone spacją, po jednej parze w wierszu. Przy remisie podaj pierwszy fragment.

Przykład: dla zxyzzzz wynikiem jest zzzz 4, a dla kkkabbb — kkk 3.

Python
with open("pary.txt") as file:
    for line in file:
        slowo = line.split()[1]
        najdluzszy = slowo[0]
        fragment = slowo[0]
        for i in range(1, len(slowo)):
            if slowo[i] == slowo[i - 1]:
                fragment += slowo[i]
            else:
                fragment = slowo[i]
            if len(fragment) > len(najdluzszy):
                najdluzszy = fragment
        print(najdluzszy, len(najdluzszy))

Odpowiedź: d 1, tt 2, a 1, lllllll 7, ooooo 5, wwwwww 6, aaaaaaaaaaa 11, … (100 wierszy)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Dane z pliku pary.txt (100 par: liczba i słowo z małych liter).

Para (liczba1, słowo1) jest mniejsza od (liczba2, słowo2), gdy liczba1 < liczba2 albo liczby są równe, a słowo1 jest leksykograficznie mniejsze (np. (1, bbbb) < (2, aaa), (3, aaa) < (3, ab)). Spośród par, w których liczba jest równa długości słowa, wypisz najmniejszą (jest jedna taka).

Dla danych przykładowych: 6 abbbbc.

Python
pary = []

with open("pary.txt") as file:
    for line in file:
        liczba, slowo = line.split()
        liczba = int(liczba)
        if liczba == len(slowo):
            pary.append((liczba, slowo))

# krotki porównują się najpierw po liczbie, a przy równości - po słowie
liczba, slowo = min(pary)
print(liczba, slowo)

Odpowiedź: 3 asd

↑
↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Zadanie 6 (statek). Statek „Kormoran” pływał między dziesięcioma portami Morza Śródziemnego, przewożąc pięć rodzajów towarów (T1–T5); z portu wypływał zawsze tego samego dnia, w którym do niego przypłynął. Plik statek.txt zawiera dane o kursach od 2016-01-01 do 2018-12-18; w każdym wierszu, oddzielone tabulatorem: data pobytu w porcie (rrrr-mm-dd), nazwa portu, rodzaj towaru, Z (załadunek) lub W (wyładunek), masa towaru w tonach i cena za tonę w talarach (np. 2016-01-01 Algier T4 Z 32 50). Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki6.txt, poprzedzając je numerem zadania.

Podaj, który towar był ładowany na statek najwięcej razy, oraz łączną masę tych załadunków.

Python
ile_razy = {}
masa = {}

with open("statek.txt") as file:
    file.readline()  # nagłówek
    for line in file:
        data, port, towar, zw, tony, cena = line.rstrip("\n").split("\t")
        if zw == "Z":
            ile_razy[towar] = ile_razy.get(towar, 0) + 1
            masa[towar] = masa.get(towar, 0) + int(tony)

towar = max(ile_razy, key=ile_razy.get)
print(towar, masa[towar])

Odpowiedź: T4, 905 ton

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku statek.txt (data, port, towar, Z/W, tony, cena za tonę).

Podaj, ile było kursów, podczas których statek spędził na morzu, bez zawijania do portu, więcej niż 20 pełnych dni. Przykład: wypłynięcie 2016-01-10 i przypłynięcie 2016-01-16 to 5 pełnych dni na morzu (11–15 stycznia).

Python
from datetime import date

with open("statek.txt") as file:
    file.readline()
    daty = []
    for line in file:
        data = date.fromisoformat(line.split("\t")[0])
        if not daty or daty[-1] != data:
            daty.append(data)

ile = 0
for i in range(1, len(daty)):
    pelne_dni_na_morzu = (daty[i] - daty[i - 1]).days - 1
    if pelne_dni_na_morzu > 20:
        ile += 1

print(ile)

Odpowiedź: 22

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku statek.txt (data, port, towar, Z/W, tony, cena za tonę).

W dniach 2016-02-01 i 2018-08-01 statek był na morzu. Dla każdego z tych dni podaj rodzaj i liczbę ton towaru, którego było na statku najwięcej, oraz towaru, którego było najmniej (towar jest na statku, gdy jego masa jest większa od 0).

Python
with open("statek.txt") as file:
    file.readline()
    dane = [line.rstrip("\n").split("\t") for line in file]

for dzien in ["2016-02-01", "2018-08-01"]:
    ladunek = {}
    for data, port, towar, zw, tony, cena in dane:
        if data < dzien:  # daty w formacie rrrr-mm-dd można porównywać jak napisy
            if zw == "Z":
                ladunek[towar] = ladunek.get(towar, 0) + int(tony)
            else:
                ladunek[towar] = ladunek.get(towar, 0) - int(tony)
    na_statku = {t: ile for t, ile in ladunek.items() if ile > 0}
    maks = max(na_statku, key=na_statku.get)
    mini = min(na_statku, key=na_statku.get)
    print(dzien, "max:", maks, na_statku[maks], "min:", mini, na_statku[mini])

Odpowiedź: 2016-02-01: max T2 48, min T4 24; 2018-08-01: max T5 125, min T1 3

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku statek.txt (data, port, towar, Z/W, tony, cena za tonę).

Wykonaj wykres kolumnowy pokazujący, ile ton towaru T5 załadowano i ile wyładowano w każdym miesiącu od stycznia 2016 do grudnia 2018 (do 18.12.2018) — dla każdego miesiąca dwie kolumny. Opisz obie osie (oś pozioma w formacie rrrr-mm) i nadaj wykresowi tytuł.

Python
zaladunek = {}
wyladunek = {}

with open("statek.txt") as file:
    file.readline()
    for line in file:
        data, port, towar, zw, tony, cena = line.rstrip("\n").split("\t")
        miesiac = data[:7]
        zaladunek.setdefault(miesiac, 0)
        wyladunek.setdefault(miesiac, 0)
        if towar == "T5":
            if zw == "Z":
                zaladunek[miesiac] += int(tony)
            else:
                wyladunek[miesiac] += int(tony)

for miesiac in sorted(zaladunek):
    print(miesiac, zaladunek[miesiac], wyladunek[miesiac])
# na podstawie zestawienia należy jeszcze wykonać wykres kolumnowy

Odpowiedź: 2016-01 Z 76 W 32, 2016-02 Z 8 W 0, 2016-03 Z 0 W 50, 2016-04 Z 68 W 0, … , 2018-12 Z 0 W 4 (+ wykres kolumnowy)

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku statek.txt (data, port, towar, Z/W, tony, cena za tonę). Przy załadunku kapitan płacił za towar (tony × cena), a przy wyładunku otrzymywał zapłatę.

  • a) Przyjmij, że przed pierwszym rejsem kapitan miał 500 000 talarów. Podaj stan kasy 18 grudnia 2018 r. po wszystkich transakcjach oraz dzień, w którym stan kasy po wypłynięciu z portu był największy, wraz z tym stanem.
  • b) Podaj, ile najmniej talarów musiał mieć kapitan przed pierwszym rejsem, aby każdego dnia móc zapłacić za wszystkie załadunki.
Python
with open("statek.txt") as file:
    file.readline()
    dane = [line.rstrip("\n").split("\t") for line in file]

kasa = 500000
zmiana = 0  # zmiana kasy względem stanu początkowego
najmniejsza_zmiana = 0
najwiecej = 0

for i in range(len(dane)):
    data, port, towar, zw, tony, cena = dane[i]
    wartosc = int(tony) * int(cena)
    if zw == "Z":
        kasa -= wartosc  # kapitan płaci za załadunek
        zmiana -= wartosc
    else:
        kasa += wartosc  # kapitan dostaje zapłatę za wyładunek
        zmiana += wartosc
    najmniejsza_zmiana = min(najmniejsza_zmiana, zmiana)
    # stan kasy po wypłynięciu z portu = po ostatniej transakcji danego dnia
    if i == len(dane) - 1 or dane[i + 1][0] != data:
        if kasa > najwiecej:
            najwiecej = kasa
            dzien = data

print("a)", kasa, dzien, najwiecej)
print("b)", -najmniejsza_zmiana)

Odpowiedź: a) 545 844 talary, największy stan kasy 2018-10-08: 550 079; b) 6399 talarów

↑

Edytuj na GitHubie