Matura informatyka

Matura próbna 2020 — kwiecień

PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 1 (rekurencja). Dana jest dodatnia liczba całkowita n i rosnąco uporządkowana tablica różnych liczb całkowitych T[1..n]. Funkcja rekurencyjna (parametry całkowite, 1 ≤ p ≤ k ≤ n, div — dzielenie całkowite):

Kod
Rek(x, p, k)
    jeżeli p < k
        s ← (p + k) div 2
        jeżeli T[s] ≥ x
            wynikiem jest Rek(x, p, s)
        w przeciwnym razie
            wynikiem jest Rek(x, s + 1, k)
    w przeciwnym razie
        jeżeli T[p] = x
            wynikiem jest p
        w przeciwnym razie
            wynikiem jest −1

Podaj najmniejszą i największą możliwą liczbę wywołań funkcji Rek (wliczając pierwsze) po wywołaniu Rek(2020, 5, 14) dla n = 17 i pewnej rosnącej tablicy T[1..17] różnych liczb całkowitych.

Python
# Liczba wywołań Rek zależy tylko od tego, w którą połowę przedziału p..k pójdzie rekurencja.
# Sprawdzamy obie możliwości w każdym kroku i wybieramy najmniejszą / największą liczbę wywołań.
def wywolania(p, k, wybierz):
    if p < k:
        s = (p + k) // 2
        return 1 + wybierz(wywolania(p, s, wybierz), wywolania(s + 1, k, wybierz))
    return 1


print("najmniejsza:", wywolania(5, 14, min))
print("największa:", wywolania(5, 14, max))

Odpowiedź: najmniejsza liczba wywołań 4, największa 5

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Funkcja Rek(x, p, k) jak w zadaniu 1.1 (rekurencyjne wyszukiwanie binarne x w rosnącej tablicy T).

Dla n = 11, tablicy T = [1, 5, 8, 10, 12, 14, 19, 20, 23, 30, 38] i pierwszego wywołania Rek(7, 1, 11) podaj wartości parametrów (x, p, k) w kolejnych wywołaniach funkcji.

Python
T = [1, 5, 8, 10, 12, 14, 19, 20, 23, 30, 38]


def Rek(x, p, k):
    print(f"Rek({x},{p},{k})")
    if p < k:
        s = (p + k) // 2
        if T[s - 1] >= x:  # tablica w treści jest numerowana od 1
            return Rek(x, p, s)
        else:
            return Rek(x, s + 1, k)
    else:
        if T[p - 1] == x:
            return p
        return -1


print("wynik:", Rek(7, 1, 11))

Odpowiedź: Rek(7,1,6), Rek(7,1,3), Rek(7,3,3) (1.3: D. logarytmiczna)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 2 (moda). Moda (dominanta) zestawu danych to element występujący w nim najczęściej; zestaw może mieć kilka mód (np. 2, 3, -4, 2, 3, -5, 2, 3 ma mody 2 i 3). Jeśli wszystkie elementy występują jednakowo często, zestaw nie ma mody (np. 4, 4, 2, 3, 2, 3).

  • 2.1 — podaj, ile najwyżej różnych mód może mieć zestaw 10 elementów, i podaj przykład 10-elementowego zestawu z dokładnie trzema modami.
  • 2.2 — napisz algorytm, który dla n > 2 i tablicy T[1..n] liczb całkowitych mającej dokładnie jedną modę wyznaczy tę modę m. Wolno używać tylko operacji arytmetycznych (w tym div i mod), odwołań do elementów tablicy, porównań, instrukcji sterujących, przypisań i własnych funkcji.
Python
def moda(n, T):
    najwiecej = 0
    for i in range(n):
        ile = 0
        for j in range(n):
            if T[j] == T[i]:
                ile += 1
        if ile > najwiecej:
            najwiecej = ile
            m = T[i]
    return m


print(moda(9, [2, 3, 4, 2, 3, 5, 2, 100, 67]))
# 2.1 - przykład 10-elementowego zestawu z trzema modami (maksymalnie mód może być 4)
print([1, 1, 1, 2, 2, 2, 3, 3, 3, 4])

Odpowiedź: 2.1: maksymalnie 4 mody, np. 1 1 1 2 2 2 3 3 3 4; 2.2: algorytm w kodzie (dla przykładu z treści moda = 2)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 4 (luki w ciągu). Luka to wartość bezwzględna różnicy dwóch kolejnych elementów ciągu (np. ciąg 5, 2, 7, 10 ma luki 3, 5, 3). Plik dane4.txt zawiera ciąg 1000 dodatnich liczb całkowitych nie większych od 2·10⁹. Odpowiedzi zapisz w pliku zadanie4.txt, poprzedzając każdą numerem zadania.

Podaj wartość największej i najmniejszej luki w ciągu.

Python
with open("dane4.txt") as file:
    liczby = [int(line) for line in file]

luki = []
for i in range(1, len(liczby)):
    luki.append(abs(liczby[i] - liczby[i - 1]))

print(min(luki))
print(max(luki))

Odpowiedź: najmniejsza 1, największa 1056392131

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Dane z pliku dane4.txt (ciąg 1000 liczb; luka = |różnica kolejnych elementów|).

Fragment ciągu jest regularny, jeśli wszystkie jego luki są równe. Znajdź najdłuższy fragment regularny (jest jeden taki) i podaj jego długość oraz pierwszą i ostatnią liczbę.

Przykład: w ciągu 4, 11, 4, 1, 4, 7, 11, 12, 13, 14, 7, 0, 3 najdłuższe fragmenty regularne mają długość 4: 4, 1, 4, 7 oraz 11, 12, 13, 14.

Python
with open("dane4.txt") as file:
    liczby = [int(line) for line in file]

najdluzszy = 2
dlugosc = 2  # każde dwa kolejne elementy tworzą fragment regularny
poczatek, koniec = liczby[0], liczby[1]

for i in range(2, len(liczby)):
    if abs(liczby[i] - liczby[i - 1]) == abs(liczby[i - 1] - liczby[i - 2]):
        dlugosc += 1
    else:
        dlugosc = 2
    if dlugosc > najdluzszy:
        najdluzszy = dlugosc
        poczatek = liczby[i - dlugosc + 1]
        koniec = liczby[i]

print(najdluzszy, poczatek, koniec)

Odpowiedź: długość 17, początek 193134524, koniec 223545714

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Dane z pliku dane4.txt (ciąg 1000 liczb; luka = |różnica kolejnych elementów|).

Krotność luki to liczba jej wystąpień, a najczęstsza luka to luka o największej krotności. Podaj krotność najczęstszej luki oraz wartości wszystkich najczęstszych luk.

Przykład: dla ciągu 4, 11, 4, 1, 4, 7, 11, 12, 13, 14, 7, 0, 3 największa krotność to 4 i mają ją luki 7 i 3.

Python
with open("dane4.txt") as file:
    liczby = [int(line) for line in file]

krotnosc = {}
for i in range(1, len(liczby)):
    luka = abs(liczby[i] - liczby[i - 1])
    krotnosc[luka] = krotnosc.get(luka, 0) + 1

najwiecej = max(krotnosc.values())
print(najwiecej)
for luka in krotnosc:
    if krotnosc[luka] == najwiecej:
        print(luka)

Odpowiedź: krotność 31, luki 149 i 11

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Zadanie 5 (zbiornik wody). Ogród ma zbiornik na wodę o pojemności 25 000 litrów; 31 marca o 21:00 był pełny. Plik pogoda.txt zawiera (z wierszem nagłówkowym, dane rozdzielone tabulatorem) średnią dobową temperaturę i opady dobowe w l/m² dla kolejnych dni od 1 kwietnia do 30 września 2015 r. Zasady:

  • temperatura i opady są mierzone od 20:00 dnia poprzedniego do 20:00 dnia bieżącego;
  • opady uzupełniają zbiornik o 700 · x litrów (x — opady w l/m²), najwyżej do pełna;
  • w dni bezdeszczowe paruje 0,03% · T^1,5 · y litrów (T — średnia temperatura, y — stan zbiornika o 21:00 dnia poprzedniego), zaokrąglone w górę;
  • ogród podlewa się o 20:00 w dni, gdy temperatura przekracza 15°C, a opady nie przekraczają 0,6 l/m²; zużywa się 12 000 l, a gdy temperatura przekracza 30°C — 24 000 l;
  • jeśli przed podlewaniem w zbiorniku brakuje wody, dolewa się go z wodociągu do pełna; podlewanie kończy się o 21:00.

Wyniki zaokrąglaj w górę do pełnych litrów (kontrolnie: przez cały okres dolano 743 427 l). Odpowiedzi zapisz w pliku wyniki5.txt, poprzedzając je numerem zadania.

Podaj liczbę dni, w których:

  • temperatura nie przekraczała 15°C,
  • temperatura przekraczała 15°C, a opady nie przekraczały 0,6 l/m²,
  • temperatura przekraczała 15°C i opady przekraczały 0,6 l/m².
Python
chlodne = cieple_bez_deszczu = cieple_z_deszczem = 0

with open("pogoda.txt") as file:
    file.readline()  # nagłówek
    for line in file:
        temperatura, opady = line.split()
        temperatura = float(temperatura.replace(",", "."))
        opady = float(opady.replace(",", "."))
        if temperatura <= 15:
            chlodne += 1
        elif opady <= 0.6:
            cieple_bez_deszczu += 1
        else:
            cieple_z_deszczem += 1

print(chlodne, cieple_bez_deszczu, cieple_z_deszczem)

Odpowiedź: 88 dni (temperatura ≤ 15°C), 73 dni (temperatura > 15°C i opady ≤ 0,6), 22 dni (temperatura > 15°C i opady > 0,6)

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku pogoda.txt i zasady pracy zbiornika jak w zadaniu 5.1.

Podaj datę, kiedy pierwszy raz trzeba było dolać wodę do zbiornika, oraz ilość dolanej wody.

Python
import math
from datetime import date, timedelta

with open("pogoda.txt") as file:
    file.readline()
    dane = []
    for line in file:
        temperatura, opady = line.split()
        dane.append((float(temperatura.replace(",", ".")), float(opady.replace(",", "."))))

POJEMNOSC = 25000
stan = POJEMNOSC  # 31 marca o 21:00 zbiornik był pełen
dzien = date(2015, 4, 1)
dolewki = []  # (data, ile litrów dolano)

for temperatura, opady in dane:
    if opady > 0:
        stan = min(POJEMNOSC, stan + math.ceil(700 * opady))
    else:
        stan -= math.ceil(0.0003 * temperatura ** 1.5 * stan)
    if temperatura > 15 and opady <= 0.6:
        potrzeba = 12000 if temperatura <= 30 else 24000
        if stan < potrzeba:
            dolewki.append((dzien, POJEMNOSC - stan))
            stan = POJEMNOSC
        stan -= potrzeba
    dzien += timedelta(days=1)

print(dolewki[0])
print("razem dolano:", sum(ile for d, ile in dolewki))

Odpowiedź: 6 maja 2015 r., 13172 litrów (łącznie dolano 743 427 litrów)

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku pogoda.txt i zasady pracy zbiornika jak w zadaniu 5.1.

Wykonaj wykres liniowy ilości wody w zbiorniku od 1 kwietnia do 30 września 2015 r., przyjmując jako stan dnia wartość o 21:00 (po podlaniu). Wykres powinien mieć tytuł i opisy osi.

Python
import math
from datetime import date, timedelta

with open("pogoda.txt") as file:
    file.readline()
    dane = []
    for line in file:
        temperatura, opady = line.split()
        dane.append((float(temperatura.replace(",", ".")), float(opady.replace(",", "."))))

POJEMNOSC = 25000
stan = POJEMNOSC
dzien = date(2015, 4, 1)

for temperatura, opady in dane:
    if opady > 0:
        stan = min(POJEMNOSC, stan + math.ceil(700 * opady))
    else:
        stan -= math.ceil(0.0003 * temperatura ** 1.5 * stan)
    if temperatura > 15 and opady <= 0.6:
        potrzeba = 12000 if temperatura <= 30 else 24000
        if stan < potrzeba:
            stan = POJEMNOSC
        stan -= potrzeba
    print(dzien, stan)  # stan o 21:00 - dane do wykresu liniowego
    dzien += timedelta(days=1)

Odpowiedź: wykres liniowy stanu zbiornika o 21:00 w kolejnych dniach (od 2015-04-01 do 2015-09-30)

↑
PythonC++23Java 25

Zadanie na arkusz kalkulacyjny — rozwiązanie w Pythonie.

Treść zadania

Dane z pliku pogoda.txt i zasady pracy zbiornika jak w zadaniu 5.1.

Zestaw miesięczne (kwiecień–wrzesień 2015) koszty wody dolanej z wodociągu. 1 m³ (1000 l) kosztuje 11,74 zł; opłaty są miesięczne i naliczane za pełne m³ (zaokrąglenie w górę).

Python
import math
from datetime import date, timedelta

with open("pogoda.txt") as file:
    file.readline()
    dane = []
    for line in file:
        temperatura, opady = line.split()
        dane.append((float(temperatura.replace(",", ".")), float(opady.replace(",", "."))))

POJEMNOSC = 25000
stan = POJEMNOSC
dzien = date(2015, 4, 1)
dolano = {miesiac: 0 for miesiac in range(4, 10)}

for temperatura, opady in dane:
    if opady > 0:
        stan = min(POJEMNOSC, stan + math.ceil(700 * opady))
    else:
        stan -= math.ceil(0.0003 * temperatura ** 1.5 * stan)
    if temperatura > 15 and opady <= 0.6:
        potrzeba = 12000 if temperatura <= 30 else 24000
        if stan < potrzeba:
            dolano[dzien.month] += POJEMNOSC - stan
            stan = POJEMNOSC
        stan -= potrzeba
    dzien += timedelta(days=1)

for miesiac, litry in dolano.items():
    m3 = math.ceil(litry / 1000)
    print(miesiac, litry, m3, round(m3 * 11.74, 2))

Odpowiedź: kwiecień 0 zł, maj 164,36 zł, czerwiec 1056,60 zł, lipiec 2559,32 zł, sierpień 3651,14 zł, wrzesień 1326,62 zł

↑

Edytuj na GitHubie