Matura informatyka

Matura 2014 — maj, poziom podstawowy

PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 1. Doskonała inaczej. Algorytm wypisuje wszystkie dzielniki liczby naturalnej n > 1 mniejsze od n:

Kod
d ← 1
dopóki d < n wykonuj:
    jeżeli n mod d = 0, to wypisz d
    d ← d + 1
  • 1a — podaj wynik algorytmu dla n = 35, 56 i 81 (dla n = 6 wynik to 1 2 3).
  • 1b — zmień warunek pętli tak, aby instrukcja d ← d + 1 wykonywała się nie więcej niż n/2 razy (algorytm nadal ma wypisywać te same dzielniki).
Python
def dzielniki(n):
    wynik = []
    d = 1
    while d <= n // 2:  # 1b: wystarczy sprawdzać do n div 2
        if n % d == 0:
            wynik.append(d)
        d = d + 1
    return wynik


for n in [6, 35, 56, 81]:
    print(n, *dzielniki(n))

Odpowiedź: a) 35 → 1 5 7; 56 → 1 2 4 7 8 14 28; 81 → 1 3 9 27; b) d ≤ n div 2

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Dzielniki liczby jak w zadaniu 1. Liczba doskonała II rzędu to liczba naturalna n, równa iloczynowi wszystkich swoich dzielników mniejszych od niej (np. 6 = 1·2·3). Zapisz algorytm, który dla liczby naturalnej n > 1 wypisze TAK, jeśli jest ona liczbą doskonałą II rzędu, a w przeciwnym razie NIE.

Python
def doskonala_II_rzedu(n):
    iloczyn = 1
    d = 1
    while d <= n // 2:
        if n % d == 0:
            iloczyn = iloczyn * d
        d = d + 1
    if iloczyn == n:
        return "TAK"
    return "NIE"


for n in [6, 8, 10, 12, 16]:
    print(n, doskonala_II_rzedu(n))

Odpowiedź: np. 6 → TAK, 8 → TAK, 10 → TAK, 12 → NIE, 16 → NIE

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 2. Min-Max. Dla parzystej dodatniej liczby n i tablicy a[1..n] liczb całkowitych:

Kod
i ← 1
dopóki i < n wykonuj:
    jeżeli a[i] > a[i+1], to zamień a[i] z a[i+1]
    i ← i + 2
  • 2a — podaj zawartość tablicy po wykonaniu algorytmu dla a = [45, 12, 7, 39, 20, 1] (n = 6) oraz a = [21, 1, 56, 90, 8, 8, 19, 47] (n = 8).
  • 2b — wstaw jeden ze znaków <, >, ≤, ≥ tak, by zdanie „dla każdego i = 1, 3, …, n−1 mamy a[i] _ a[i+1]” poprawnie opisywało tablicę po wykonaniu algorytmu.
Python
def min_max_pary(a):
    n = len(a)
    i = 0
    while i < n - 1:
        if a[i] > a[i + 1]:
            a[i], a[i + 1] = a[i + 1], a[i]
        i = i + 2
    return a


print(min_max_pary([45, 12, 7, 39, 20, 1]))
print(min_max_pary([21, 1, 56, 90, 8, 8, 19, 47]))

Odpowiedź: a) [12, 45, 7, 39, 1, 20], [1, 21, 56, 90, 8, 8, 19, 47]; b) a[i] ≤ a[i+1]

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Algorytm porządkujący pary jak w zadaniu 2. Uzupełnij luki w algorytmie znajdującym minimum i maksimum tablicy a[1..n] (n parzyste), wykorzystując to, że z każdej pary tylko mniejszy element może być kandydatem na minimum, a tylko większy — na maksimum:

Kod
(kroki 1–2 jak wyżej: porządkowanie par)
min ← ……; max ← ……
i ← 3
dopóki …… wykonuj:
    jeżeli ……, to min ← ……
    jeżeli ……, to max ← ……
    i ← i + 2
Python
def min_max(a):
    n = len(a)
    i = 0
    while i < n - 1:
        if a[i] > a[i + 1]:
            a[i], a[i + 1] = a[i + 1], a[i]
        i = i + 2
    mini = a[0]
    maks = a[1]
    i = 2
    while i < n - 1:
        if a[i] < mini:
            mini = a[i]
        if a[i + 1] > maks:
            maks = a[i + 1]
        i = i + 2
    return mini, maks


print(min_max([45, 12, 7, 39, 20, 1]))
print(min_max([21, 1, 56, 90, 8, 8, 19, 47]))

Odpowiedź: min ← a[1], max ← a[2], dopóki i < n: jeżeli a[i] < min, to min ← a[i]; jeżeli a[i+1] > max, to max ← a[i+1]

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 4. Działki. W pliku DZIALKI.TXT jest 5000 wierszy (po wierszu nagłówkowym) z danymi działek rozdzielonymi średnikami: numer, powierzchnia w m², rodzaj, typ ulgi, np. 517/12;1259,19;R;B. Stawki podatku za m²: rolna R — 0,65 zł, budowlana B — 0,77 zł, siedliskowa S — 0,21 zł, leśna L — 0,04 zł, rekreacyjna X — 0,43 zł. Ulgi: A — 20%, B — 50%, C — 90%, D — 0%. Podatek (powierzchnia × stawka) zaokrągla się do grosza, a kwotę po odjęciu ulgi — ponownie do grosza (np. dla 517/12 podatek 818,47 zł, po uldze 409,24 zł). Odpowiedzi zapisz w kolejnych wierszach pliku ZADANIE4.TXT, poprzedzając każdą literą podpunktu.

Podaj powierzchnię i rodzaj najmniejszej działki oraz powierzchnię i rodzaj największej działki.

Zadanie na Excel — rozwiązanie w Pythonie.

Python
dzialki = []

with open("DZIALKI.TXT") as file:
    next(file)  # pomijamy nagłówek
    for line in file:
        numer, powierzchnia, rodzaj, ulga = line.strip().split(";")
        dzialki.append((float(powierzchnia.replace(",", ".")), rodzaj))

print("min:", min(dzialki))
print("max:", max(dzialki))

Odpowiedź: min: 500,18 – siedliskowa (S); max: 1500 – rekreacyjna (X)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Działki z pliku DZIALKI.TXT jak w zadaniu 4a. Dla każdego rodzaju działki podaj: rodzaj, liczbę działek tego rodzaju i ich średnią powierzchnię zaokrągloną do dwóch miejsc po przecinku.

Zadanie na Excel — rozwiązanie w Pythonie.

Python
liczba = {}
suma = {}

with open("DZIALKI.TXT") as file:
    next(file)
    for line in file:
        numer, powierzchnia, rodzaj, ulga = line.strip().split(";")
        liczba[rodzaj] = liczba.get(rodzaj, 0) + 1
        suma[rodzaj] = suma.get(rodzaj, 0) + float(powierzchnia.replace(",", "."))

for rodzaj in "RBSLX":
    print(rodzaj, liczba[rodzaj], round(suma[rodzaj] / liczba[rodzaj], 2))

Odpowiedź: R (rolna) 708 – 989,98; B (budowlana) 1775 – 999,59; S (siedliskowa) 964 – 986,12; L (leśna) 559 – 1016,75; X (rekreacyjna) 994 – 989,94

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Działki i zasady naliczania podatku z ulgami jak w zadaniu 4a. Podaj, ile działek ma podatek (po uwzględnieniu ulgi): do 100 zł włącznie, ponad 100 zł do 500 zł włącznie oraz ponad 500 zł. Sporządź czytelnie opisany wykres procentowy tego zestawienia.

Zadanie na Excel — rozwiązanie w Pythonie.

Python
from decimal import Decimal, ROUND_HALF_UP

stawka = {"R": "0.65", "B": "0.77", "S": "0.21", "L": "0.04", "X": "0.43"}
procent_ulgi = {"A": 20, "B": 50, "C": 90, "D": 0}


def zaokraglij(x):  # zaokrąglenie do grosza jak w arkuszu kalkulacyjnym
    return x.quantize(Decimal("0.01"), rounding=ROUND_HALF_UP)


do_100 = 0
do_500 = 0
ponad_500 = 0

with open("DZIALKI.TXT") as file:
    next(file)
    for line in file:
        numer, powierzchnia, rodzaj, ulga = line.strip().split(";")
        podatek = zaokraglij(Decimal(powierzchnia.replace(",", ".")) * Decimal(stawka[rodzaj]))
        podatek = zaokraglij(podatek * (100 - procent_ulgi[ulga]) / 100)
        if podatek <= 100:
            do_100 += 1
        elif podatek <= 500:
            do_500 += 1
        else:
            ponad_500 += 1

print(do_100, do_500, ponad_500)

Odpowiedź: do 100 zł – 2096, ponad 100 zł do 500 zł – 2133, ponad 500 zł – 771 (wykres procentowy wykonuje się w arkuszu kalkulacyjnym)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zadanie 5. Pary liczb. W pliku PARY_LICZB.TXT jest 1000 wierszy, w każdym para liczb całkowitych dodatnich nie większych niż 30 000, rozdzielonych spacją. Odpowiedzi zapisz w pliku ZADANIE5.TXT, poprzedzając każdą literą podpunktu.

Podaj, w ilu wierszach jedna z liczb jest wielokrotnością drugiej.

Python
count = 0

with open("PARY_LICZB.TXT") as file:
    for line in file:
        a, b = map(int, line.split())
        if a % b == 0 or b % a == 0:
            count += 1

print(count)

Odpowiedź: 10

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Pary liczb z pliku PARY_LICZB.TXT jak w zadaniu 5a. Podaj, w ilu wierszach liczby są względnie pierwsze (ich NWD wynosi 1).

Python
def nwd(a, b):
    while b > 0:
        a, b = b, a % b
    return a


count = 0

with open("PARY_LICZB.TXT") as file:
    for line in file:
        a, b = map(int, line.split())
        if nwd(a, b) == 1:
            count += 1

print(count)

Odpowiedź: 584

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Pary liczb z pliku PARY_LICZB.TXT jak w zadaniu 5a. Podaj, w ilu wierszach suma cyfr pierwszej liczby jest równa sumie cyfr drugiej liczby.

Python
def suma_cyfr(liczba):
    suma = 0
    for cyfra in liczba:
        suma += int(cyfra)
    return suma


count = 0

with open("PARY_LICZB.TXT") as file:
    for line in file:
        a, b = line.split()
        if suma_cyfr(a) == suma_cyfr(b):
            count += 1

print(count)

Odpowiedź: 48

↑

Edytuj na GitHubie