Matura informatyka

Matura 2010 — maj, poziom podstawowy

PythonC++23Java 25
Treść zadania

Poniższy algorytm szyfruje słowo s szyfrem przestawieniowym, a wynik zapisuje w zmiennej w ('' — słowo puste, s[j] — j-ty znak słowa numerowany od 1, • — sklejanie):

Kod
1. i ← 1, w ← '', k ← 2
2. dopóki i ≤ k wykonuj
       j ← i
       dopóki j ≤ długość(s) wykonuj
           w ← w • s[j]
           j ← j + k
       i ← i + 1
  • 1a — Podaj wynik działania algorytmu dla słów ARKA i MOTOR.
  • 1b — Kluczem szyfrującym nazywamy wartość potrzebną przy szyfrowaniu i deszyfrowaniu, której zmiana zmienia wynik szyfrowania. Która ze zmiennych i, j, k przechowuje klucz?
Python
def szyfruj(s, k):
    w = ""
    i = 0
    while i < k:
        j = i
        while j < len(s):
            w = w + s[j]
            j = j + k
        i = i + 1
    return w


print(szyfruj("ARKA", 2), szyfruj("MOTOR", 2))

Odpowiedź: AKRA, MTROO (kluczem jest k)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Zapisz algorytm innego szyfru: słowo s dzielimy na pary kolejnych znaków i w każdej parze zamieniamy znaki miejscami; przy nieparzystej długości ostatni znak zostaje bez zmian. Wynik zapisz w zmiennej w.

Przykłady: MOTOR → MO TO R → OM OT R → OMOTR; MATURA → MA TU RA → AMUTAR.

Python
def szyfruj_pary(s):
    w = ""
    i = 0
    while i + 1 < len(s):
        w = w + s[i + 1] + s[i]
        i = i + 2
    if i < len(s):  # nieparzysta długość - ostatni znak bez zmian
        w = w + s[i]
    return w


print(szyfruj_pary("MOTOR"), szyfruj_pary("MATURA"))

Odpowiedź: OMOTR, AMUTAR

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Rozkład liczby całkowitej większej od 1 na czynniki pierwsze to zapisanie jej jako iloczynu liczb pierwszych (liczba pierwsza ma rozkład złożony tylko z niej samej), np. 24 = 2 · 2 · 2 · 3, 20 = 2 · 2 · 5, 19 = 19.

  • 2a — Podaj rozkład na czynniki pierwsze liczb 63, 184 i 277.
  • 2b — Zapisz algorytm, który dla liczby całkowitej n > 1 wypisuje wszystkie czynniki pierwsze jej rozkładu (z powtórzeniami), np. dla n = 24 wynik to 2, 2, 2, 3, a dla n = 19 — 19.
Python
def czynniki_pierwsze(n):
    czynniki = []
    dzielnik = 2
    while n > 1:
        while n % dzielnik == 0:
            czynniki.append(dzielnik)
            n = n // dzielnik
        dzielnik = dzielnik + 1
    return czynniki


for n in [63, 184, 277]:
    print(n, czynniki_pierwsze(n))

Odpowiedź: 63 = 3·3·7; 184 = 2·2·2·23; 277 = 277

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

W pliku dane.txt znajduje się 1000 słów (każde w osobnym wierszu) o długości od 2 do 25 znaków, złożonych z wielkich liter A–J. Palindrom to słowo, które czytane od lewej i od prawej jest takie samo (np. ABBA; JANA nie jest palindromem).

Napisz program, który wypisze wszystkie palindromy z pliku, po jednym w wierszu, w kolejności występowania w pliku. Wyniki zapisz w pliku zadanie4.txt.

Python
with open("dane.txt") as file:
    with open("zadanie4.txt", "w") as wynik:
        for line in file:
            slowo = line.strip()
            if slowo == slowo[::-1]:
                print(slowo)
                wynik.write(slowo + "\n")

Odpowiedź: CBJBC, AABBHHIHHBBAA, CCJGJCC, FDDFFFDDF, BCACHCACB, DFDCCDFD, DFFFD, AABBAA, … (42 palindromy)

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Producenci A i B sprzedają towar po 12,00 zł za sztukę z upustami (x — liczba sztuk, k — koszt):

  • Producent A: dla x ≤ 500: k = x · (1 − 0,15) · 12; dla x > 500: k = x · (1 − 0,25) · 12.
  • Producent B: dla x ≤ 300: k = x · (1 − 0,1) · 12; dla 300 < x ≤ 600: k = 300 · (1 − 0,1) · 12 + (x − 300) · (1 − 0,25) · 12; dla x > 600: k = x · (1 − 0,35) · 12.

Towar pakowany jest po 10 sztuk, więc x to wielokrotność 10 z przedziału [10, 1000]. Odpowiedzi zapisz w pliku zadanie5.txt, poprzedzając je literą podpunktu.

  • 5a — W jakich przedziałach wartości x zakup u producenta A jest tańszy?
  • 5b — Przy jakiej liczbie sztuk koszt u obu producentów jest taki sam?

Zadanie na Excel — rozwiązanie w Pythonie.

Python
def koszt_a(x):  # koszt w groszach
    if x <= 500:
        return x * 85 * 12
    return x * 75 * 12


def koszt_b(x):
    if x <= 300:
        return x * 90 * 12
    if x <= 600:
        return 300 * 90 * 12 + (x - 300) * 75 * 12
    return x * 65 * 12


# a) przedziały, w których A jest tańszy
przedzialy = []
for x in range(10, 1001, 10):
    if koszt_a(x) < koszt_b(x):
        if przedzialy and przedzialy[-1][1] == x - 10:
            przedzialy[-1][1] = x
        else:
            przedzialy.append([x, x])
print("a)", przedzialy)

# b) ten sam koszt
for x in range(10, 1001, 10):
    if koszt_a(x) == koszt_b(x):
        print("b)", x)

Odpowiedź: a) <10, 440> i <510, 600>; b) 450 sztuk

↑
PythonC++23Java 25
Treść zadania

Dane i reguły cenowe producentów A i B jak w 5a (x — wielokrotność 10 z przedziału [10, 1000]); odpowiedzi w pliku zadanie5.txt.

  • 5c — Jaka jest największa liczba sztuk, dla której koszt zakupu u A jest mniejszy niż koszt zakupu 500 sztuk u B?
  • 5d — Jaka jest największa liczba sztuk, dla której koszt zakupu u B jest mniejszy niż koszt zakupu 600 sztuk u A?

Zadanie na Excel — rozwiązanie w Pythonie.

Python
def koszt_a(x):  # koszt w groszach
    if x <= 500:
        return x * 85 * 12
    return x * 75 * 12


def koszt_b(x):
    if x <= 300:
        return x * 90 * 12
    if x <= 600:
        return 300 * 90 * 12 + (x - 300) * 75 * 12
    return x * 65 * 12


najwiecej_c = 0
najwiecej_d = 0
for x in range(10, 1001, 10):
    if koszt_a(x) < koszt_b(500):
        najwiecej_c = x
    if koszt_b(x) < koszt_a(600):
        najwiecej_d = x

print("c)", najwiecej_c)
print("d)", najwiecej_d)

Odpowiedź: c) 550 sztuk; d) 690 sztuk

↑

Edytuj na GitHubie